روزنامه دنیای اقتصاد نوشت:
بررسی آمارها نشان از کاهش قابلتوجه خرید خودرو و لوازم خانگی توسط خانوارها دارد. سهم خانوارهایی که خودروی دستاول خریداری کردهاند از ۲.۳ درصد در سال ۱۳۹۰ به ۰.۴۴ درصد در سال ۱۴۰۳ کاهش یافته است. در همین مدت، سهم خریداران یخچالفریزر از ۵.۴ درصد به ۱.۲۱ درصد و ماشینهای شوینده از ۳.۶ درصد به ۱.۳۲ درصد رسیده است. قدرت خرید حداقل دستمزد نسبت به قیمت خودرو نیز به نصف کاهش پیدا کرده است.
الگوی کلی تقاضا نشاندهنده کاهش شدید و پایدار از سال ۱۳۹۸ به بعد است. کاهش منابع ارزی در پی تحریمها از دو مسیر به صنایع آسیب میزند: هزینه تولید افزایش مییابد (تورم سالانه وسایل نقلیه حدود ۶۶ درصد در برابر میانگین ۳۴ درصد) و دستمزد واقعی کاهش مییابد.
افول صنایع خودرو و لوازم خانگی موجب افزایش بیکاری تحصیلکردگان و مهاجرت آنها شده است. خودروسازی در دسته صنایع با تکنولوژی بالا قرار دارد و افول صنایع پیشران به معنای افول کل اقتصاد است. مردم ایران با مقایسه وضعیت خود نسبت به ابتدای دهه ۱۳۹۰، احساس عقبگرد میکنند.
بهبود تجارت خارجی، ثبات اقتصاد کلان، اصلاح بودجه و نظام بانکی و آزادسازی بازارها از مهمترین اصلاحات ضروری است. اجرای این اصلاحات نیازمند ظرفیت اجرایی بالا و همراهی جامعه است.
