روزنامه نیویورکتایمز در گزارشی مفصل مدعی شد سازمان اطلاعات خارجی اسرائیل (موساد) طی چند سال گذشته پروژهای محرمانه را برای جذب محمود احمدینژاد، رئیسجمهور پیشین ایران، بهعنوان مهرهای برای تغییر حکومت در ایران دنبال کرده است؛ پروژهای که به نوشته این روزنامه، شامل دیدارهای محرمانه در بوداپست، حمایت مالی، برنامه انتقال احمدینژاد از تهران در جریان جنگ ایران و اسرائیل و تلاش برای قرار دادن او در رأس قدرت پس از سقوط جمهوری اسلامی بوده، اما در نهایت ناکام مانده است.
به گزارش نیویورکتایمز، ماجرا از اوایل سال ۲۰۲۴ آغاز شد؛ زمانی که یکی از مقامهای ارشد دولت مجارستان از «گرگلی دِلی»، رئیس دانشگاه خدمات عمومی لودوویکا در بوداپست، خواست کنفرانسی با موضوع تغییرات اقلیمی برگزار کند و از محمود احمدینژاد برای حضور در آن دعوت به عمل آورد.
به نوشته این روزنامه، مقام مجارستانی به رئیس دانشگاه گفته بود این کنفرانس تنها پوششی برای برگزاری دیدارهای محرمانه احمدینژاد با مأموران اطلاعاتی اسرائیل در بوداپست است. گرگلی دِلی نیز در گفتوگو با نیویورکتایمز تأیید کرده که با وجود نگرانی از آسیب دیدن اعتبار خود و دانشگاه، این دعوت را پذیرفته، زیرا معتقد بوده گفتوگوی دو دشمن میتواند به نجات جان انسانها کمک کند.
نیویورکتایمز به نقل از مقامهای آمریکایی و ایرانی که نامشان را فاش نکرده، مدعی شده است سفر احمدینژاد به دانشگاه لودوویکا در سال ۲۰۲۴ و سفر دوم او در سال بعد، بخشی از برنامهای چندساله از سوی اسرائیل برای جذب رئیسجمهور پیشین ایران بهعنوان یک دارایی اطلاعاتی بوده تا در زمان مناسب بهعنوان رهبر جدید ایران معرفی شود.
بر اساس این گزارش، اهمیت این پروژه برای اسرائیل به اندازهای بوده که «دیوید بارنئا»، رئیس وقت موساد، شخصاً در سال ۲۰۲۴ به بوداپست سفر کرده و با احمدینژاد دیدار کرده است. به ادعای مقامهای پیشین آمریکایی، موساد پس از این دیدار، سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (CIA) را نیز از برقراری ارتباط با احمدینژاد مطلع کرده است.
نیویورکتایمز این تصمیم اسرائیل را چرخشی کمسابقه توصیف کرده و نوشته است کشوری که سالها احمدینژاد را به دلیل شتاب دادن به برنامه هستهای ایران، درخواست نابودی اسرائیل و انکار هولوکاست دشمن اصلی خود میدانست، در سالهای اخیر تلاش کرده او را به مهرهای برای تغییر حکومت در ایران تبدیل کند.
به ادعای این گزارش، اسرائیل در سالهای اخیر بهصورت محرمانه هزینههایی برای محل اقامت و سفرهای احمدینژاد پرداخت کرده و مأموران موساد در چند نوبت، از جمله در جریان سفرهای او به بوداپست، با وی دیدار داشتهاند.
نیویورکتایمز مدعی است این پروژه در اواخر فوریه سال جاری و همزمان با نخستین روزهای جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران وارد مرحله اجرایی شد. به نوشته این روزنامه، قرار بود احمدینژاد که تحت مراقبت شدید در تهران قرار داشت، از محل اقامت خود خارج شده و روندی برای سرنگونی جمهوری اسلامی و استقرار او در رأس قدرت آغاز شود.
در ادامه گزارش آمده است که در ۲۸ فوریه، حمله هوایی اسرائیل ساختمان محل استقرار محافظان احمدینژاد و خودروی زرهی او را هدف قرار داد. به گفته چهار مقام ارشد ایرانی، پس از این حمله یک خودروی پژوی مشکی وارد محل شد، احمدینژاد را سوار کرد و با سرعت از محل خارج شد.
به نوشته نیویورکتایمز، مقامهای آمریکایی و ایرانی آگاه از این عملیات مدعی شدهاند این خودرو توسط مأموران موساد هدایت میشد و احمدینژاد را به خانهای امن در داخل ایران منتقل کرد.
این روزنامه در ادامه مینویسد احمدینژاد از نحوه اجرای عملیات نجات ناراضی بود و نسبت به طرح اسرائیل برای بازگرداندن او به قدرت دچار تردید شد. او در نهایت، تحت شرایطی که همچنان نامشخص است، خانه امن را ترک کرد و تا دوشنبه گذشته دیگر در انظار عمومی دیده نشد؛ روزی که برای مدت کوتاهی در مراسم تشییع آیتالله علی خامنهای حضور یافت.
به گفته چهار مقام ارشد ایرانی که با نیویورکتایمز گفتوگو کردهاند، احمدینژاد اکنون در اختیار سازمان اطلاعات سپاه پاسداران قرار دارد و پس از آشکار شدن بخش قابل توجهی از ارتباطاتش با اسرائیل، در حصر خانگی به سر میبرد.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که طرح تغییر حکومت تنها به احمدینژاد محدود نبوده و بخش دیگری از آن شامل تجهیز و آموزش نیروهای مخالف کرد ایرانی مستقر در شمال عراق برای ورود به غرب ایران، تصرف مناطقی از کشور و حرکت به سوی تهران بوده است؛ طرحی که هرگز عملی نشد.
«تامیر هایمن»، رئیس پیشین اطلاعات ارتش اسرائیل، نیز در گفتوگو با برنامه «فایرینگ لاین» شبکه PBS، بدون اشاره به جزئیات، گفته است مجموعهای از عملیاتهای ویژه و منحصربهفرد برای این پروژه طراحی شده بود و احمدینژاد بخشی از این زنجیره عملیات محسوب میشد.
موساد به درخواست نیویورکتایمز برای اظهار نظر پاسخی نداده و «علیاکبر جوانفکر»، سخنگوی محمود احمدینژاد نیز از هرگونه اظهارنظر درباره این گزارش خودداری کرده است.
نیویورکتایمز در ادامه با مرور دوران ریاستجمهوری احمدینژاد از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۳ مینویسد او در آن زمان یکی از شاخصترین چهرههای جریان تندرو ایران بود که با مواضع ضداسرائیلی، ازسرگیری برنامه غنیسازی اورانیوم، سرکوب اعتراضات سال ۱۳۸۸ و برخوردهای امنیتی شناخته میشد، اما پس از پایان دوران ریاستجمهوری به تدریج لحن خود را تغییر داد، از شدت مواضع ضداسرائیلی کاست، از برخوردهای امنیتی انتقاد کرد، حاکمیت را به فساد مالی متهم ساخت و تلاش کرد چهرهای میانهرو از خود ارائه دهد.
این گزارش همچنین به تغییر ظاهر احمدینژاد، برگزاری جلسات عمومی با مردم، سفرهای استانی و تلاش او برای حفظ پایگاه اجتماعی در میان اقشار کمدرآمد اشاره کرده و به نقل از عبدالرضا داوری، مشاور پیشین او، مینویسد هدف اصلی احمدینژاد نه کسب ثروت، بلکه بازگشت به رأس قدرت بوده است.
به نوشته نیویورکتایمز، یکی از نزدیکان احمدینژاد نیز مدعی شده است او پس از رد صلاحیتهای پیاپی برای انتخابات ریاستجمهوری، به این نتیجه رسید که در چارچوب جمهوری اسلامی امکان بازگشت به قدرت را ندارد و در گفتوگو با اطرافیان خود از احتمال ایفای نقشی مشابه بوریس یلتسین در ایران سخن گفته و حتی اظهار کرده بود در صورت رسیدن به قدرت، اسرائیل را به رسمیت خواهد شناخت و روابط تهران و تلآویو را در چارچوب توافقهای ابراهیم عادی خواهد کرد.
در ادامه گزارش آمده است که سازمانهای اطلاعاتی اسرائیل در سالهای اخیر شکاف میان احمدینژاد و حاکمیت ایران را با دقت دنبال میکردند و ارسال نامههای او به دونالد ترامپ و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، موجب افزایش سوءظن دستگاههای اطلاعاتی سپاه پاسداران نسبت به وی شد.
به نوشته این روزنامه، بخشی از ارتباطهای ادعایی احمدینژاد با اسرائیل در جریان سفر او به گواتمالا در سال ۲۰۲۳ و سپس در سفرهایش به مجارستان شکل گرفته است. گزارش میافزاید احمدینژاد در جریان سفر ژوئن ۲۰۲۵ به بوداپست، دستکم دو بار از تیم حفاظت خود جدا شد و برای چند ساعت ناپدید بود. محافظان سپاه پس از بازگشت از او توضیح خواستند و احمدینژاد در پاسخ گفته بود با استادان دانشگاه دیدار داشته است.
نیویورکتایمز همچنین مینویسد احمدینژاد در کنفرانس دانشگاه لودوویکا برخلاف رویه همیشگی خود سخنرانی را با آیهای از قرآن آغاز نکرد، به زبان انگلیسی درباره «انسانیت مشترک» و «نظم جهانی در حال تغییر» سخن گفت و در پایان نسخهای از شاهنامه فردوسی را به رئیس دانشگاه هدیه داد و در مقابل نشان دانشگاه را دریافت کرد.
رئیس دانشگاه لودوویکا نیز در گفتوگو با این روزنامه اظهار کرده است که هنگام دعوت از احمدینژاد، نقش یک «پوشش» یا «واسطه» را ایفا کرده است.
این گزارش در پایان مینویسد احمدینژاد پس از ماهها غیبت، تنها برای دقایقی در مراسم تشییع آیتالله علی خامنهای دیده شد؛ در حالی که حسن روحانی و محمد خاتمی، دو رئیسجمهور پیشین دیگر ایران، در این مراسم حضور نداشتند. به نوشته نیویورکتایمز، احمدینژاد در تمام مدت با سری پایین و بدون سخن گفتن، در میان افرادی که ظاهراً مأموران امنیتی بودند، ایستاده بود.
