اختصاصی گروه اجتماعی/ عماد امین
درحالیکه قیمت کالاهای اساسی هر روز رکورد تازهای میزند و سفره خانوارها کوچکتر میشود، دولت برای پرداخت ۵۰۰ هزار تومان افزایش کالابرگ، خطکشی درآمدی تعیین کرده است؛ خطکشیای که حتی برخی خانوارهای زیر خط فقر را هم از دریافت این حمایت محروم میکند.
معاون وزیر رفاه اعلام کرده خانوارهای سهنفره با درآمد بیش از ۲۰ میلیون تومان و خانوارهای چهارنفره با درآمد بالاتر از ۲۷ میلیون تومان، مشمول این افزایش نمیشوند. این در حالی است که طبق برآوردهای مطرحشده، خط فقر مطلق یک خانوار سهنفره در مهرماه امسال حدود ۲۷ میلیون تومان بوده است. یعنی ممکن است خانوادهای همچنان زیر خط فقر زندگی کند، اما از نگاه دولت درآمدش برای دریافت حمایت بیشتر زیاد باشد!
سؤال اینجاست؛ دولت گرانی را نمیبیند یا فقط هنگام پرداخت یارانه، درآمد مردم را به خاطر میآورد؟
وقتی قیمت برنج، روغن، لبنیات، گوشت و سایر اقلام ضروری افزایش پیدا میکند، این تورم تنها به سراغ خانوارهای کمدرآمد نمیرود. هزینه مسکن، درمان، حملونقل و خوراک، تمام اقشار جامعه را تحت فشار قرار داده است. با این حال، دولت برای جبران بخشی از همین فشار، سقف درآمدی تعیین میکند؛ گویی افزایش هزینههای زندگی فقط برای کسانی اتفاق میافتد که در فهرست مشمولان قرار دارند!
دولت هنگام حذف ارز ترجیحی وعده داده بود یارانه غیرمستقیم را به حمایت مستقیم از مردم تبدیل کند و اعتبار کالابرگ را متناسب با افزایش قیمت ارز و تورم افزایش دهد. اما حالا این پرسش جدی مطرح است که چرا قیمتها بدون توجه به درآمد مردم بالا میروند، ولی حمایت دولت با فیلترهای سختگیرانه درآمدی همراه است؟
اگر هدف، حمایت از معیشت مردم است، چرا معیار اصلی فقط درآمد اسمی خانوار است و هزینه واقعی زندگی، اجاره مسکن و تورم سبد غذایی در این محاسبات جایگاه روشنی ندارد؟
واقعیت این است که نمیتوان از یک طرف قیمتها را به حال خود رها کرد و از طرف دیگر، برای پرداخت چند صد هزار تومان کمک معیشتی، مو را از ماست بیرون کشید.
کالابرگ قرار بود سپر مردم در برابر تورم باشد، نه امتیازی محدود که حتی برخی خانوادههای زیر خط فقر هم پشت درهای آن بمانند.
دولت باید پاسخ دهد: اگر ۲۰ میلیون تومان برای یک خانوار سهنفره درآمد بالایی محسوب میشود، با کدام محاسبه اقتصادی میتوان هزینههای یک زندگی حداقلی را با این رقم تأمین کرد؟
مردم انتظار دارند وقتی تورم هر روز سفرهشان را کوچکتر میکند، حمایت معیشتی هم پشت سد بخشنامهها و سقفهای درآمدی متوقف نشود.