اختصاصی گروه سیاسی/ نیکان توحیدی
در دی ماه امسال، تنشهای میان ایالات متحده آمریکا و جمهوری اسلامی به سطح بیسابقهای رسید. ایالات متحده با استقرار همزمان دو ناو هواپیمابر، چندین ناوشکن مجهز به موشکهای کروز،سیستمهای پدافندی پیشرفته و تقویت پایگاههای هوایی خود درکشورهای همسایه ایران، آرایش نظامی بیسابقهای به خود گرفته است.
این آرایش، که توسط منابع نظامی و رسانهای معتبر توصیف شده،فراتر از حالت بازدارندگی یا مانور نمایشی است و نشاندهنده آمادگی عملیاتی برای درگیری چندمحوره، برتری هوایی کامل، کنترل دریا و اجرای ضربات مرحلهای علیه اهداف کلیدی در خاک ایران است.
آرایش ناوهای هواپیمابر
ایالات متحده در حال حاضر دو ناو هواپیمابر را به طور همزمان درموقعیتهای استراتژیک پیرامون ایران مستقر کرده است:
ناو هواپیمابر یواساس دوایت دی. آیزنهاور (USS Dwight D. Eisenhower – CVN-69)
مستقر در شرق دریای مدیترانه.
این ناو، پرچمدار گروه ضربت ناو هواپیمابر آیزنهاور، با بال هوایی ترکیبی شامل موارد زیر فعالیت میکند:
جنگندههای نسل پنجم F-35C (مناسب عملیات دریایی و نفوذپنهان)
جنگندههای چندمنظوره F/A-18 Super Hornet
هواپیمای هشدار زودهنگام E-2D Hawkeye (برای کنترل هوایی وشناسایی)
هواپیمای جنگ الکترونیک EA-18G Growler (برای اختلال در رادارها و سامانههای پدافندی دشمن)
این ناو پوشش عملیاتی مستقیم بر سوریه، لبنان، عراق و بخش غربی ایران فراهم میکند و قابلیت اجرای حملات هوایی گسترده در شعاع بیش از ۱۰۰۰ کیلومتری خود را دارد.
ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن (USS Abraham Lincoln – CVN-72)
مستقر در دریای عمان / شمال اقیانوس هند (در حال حرکت به سمت منطقه مسئولیت سنتکام).
این ناو گروه، که اخیراً از غرب اقیانوس آرام و تنگه مالاکا عبور کرده،در موقعیت پشتیبانی عملیاتی علیه جنوب و جنوبشرق ایران قراردارد. گروه ضربت آن شامل ناوشکنهای مجهز به سیستم Aegis و موشکهای کروز است و قابلیت حمل بیش از ۷۰ هواپیمای جنگی را دارد.
حضور همزمان این دو ناو هواپیمابر، که هر کدام بیش از ۵۰۰۰نیروی خدمه و دهها هواپیمای پیشرفته دارند، برتری هوایی مطلق را در منطقه تضمین میکند و امکان اجرای عملیات چندلایه (از شرق مدیترانه تا دریای عمان) را فراهم میآورد.
ناوشکنها و شناورهای جنگی
ناوشکنهای همراه این ناوگروهها، مجهز به موشکهای کروزتاماهاوک (Tomahawk) با برد بیش از ۱۶۰۰ کیلومتر و سامانههای پدافندی چندلایه (Aegis BMD)، نقش کلیدی در ضربهزنی دقیق ودفاع در برابر موشکهای بالستیک دارند.
محور شرق مدیترانه (همراه ناو آیزنهاور):
USS Spruance
USS Frank E. Petersen Jr
USS Michael Murphy
محور خلیج فارس و دریای عمان (همراه ناو لینکلن):
USS Russell
USS Mitscher
USS McFaul
این ناوشکنها قابلیت شلیک صدها موشک تاماهاوک را در یک موج اولیه دارند و میتوانند اهداف ثابت (مانند تأسیسات هستهای،پایگاههای موشکی و مراکز فرماندهی) را با دقت بالا هدف قراردهند.
پایگاههای هوایی و مراکز فرماندهی
ایالات متحده شبکهای از پایگاههای هوایی پیشرفته در کشورهای همسایه ایران ایجاد کرده که قابلیت پشتیبانی لجستیکی،سوخترسانی هوایی و اجرای عملیات تهاجمی را دارند:
اردن – پایگاه هوایی موفق السلطی / ازرق (Muwaffaq Salti Air Base):
استقرار جنگندههای F-16 و F-15 Strike Eagle، هواپیماهایسوخترسان KC-135 Stratotanker برای عملیات طولانیمدت.
قطر – پایگاه هوایی العدید (Al Udeid Air Base):
مقر پیشرو سنتکام (CENTCOM Forward HQ)، هواپیماهای E-3 AWACS (کنترل هوایی)، هواپیماهای بمبافکن پنهانکار B-2 Spirit (احتمالی)، و چندین تانکر KC-135.
-امارات متحده عربی – پایگاه هوایی الظفره (Al Dhafra Air Base):
جنگندههای نسل پنجم F-35A و F-22 Raptor، باتری سامانهTHAAD.
-عربستان سعودی – پایگاه هوایی پرنس سلطان (Prince Sultan Air Base):
سامانههای Patriot PAC-3 و THAAD برای دفاع در برابرموشکهای بالستیک.
بحرین:
مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا (Fifth Fleet)، مرکزفرماندهی دریایی و پشتیبانی لجستیکی منطقهای.
این پایگاهها شبکهای یکپارچه از فرماندهی، شناسایی،سوخترسانی و ضربهزنی ایجاد کردهاند که امکان عملیات مداوم ۲۴ساعته را فراهم میکند.
سیستمهای پدافندی موشکی و شبکه لجستیکی
ایالات متحده اخیراً سامانههای پدافندی پیشرفته بیشتری به منطقه منتقل کرده است:
استقرار اضافی THAAD (Terminal High Altitude Area Defense) و Patriot PAC-3 در نقاط کلیدی (اردن، امارات،عربستان و احتمالاً قطر).
این سامانهها برای رهگیری موشکهای بالستیک میانبرد و کوتاهبردایران طراحی شدهاند و لایه دفاعی چندگانه ایجاد میکنند.
مسیرهای هوایی، زمینی و دریایی لجستیک فعال هستند و شبکه اطلاعاتی-فرماندهی منطقهای (با استفاده از ماهوارهها، AWACS و پهپادها) یکپارچهسازی کامل نیروها را تضمین میکند.
تهدیدهای ترامپ علیه جمهوری اسلامی
دونالد ترامپ از اواسط دیماه ۱۴۰۴ شمسی تهدیدهای صریح ومکرری علیه جمهوری اسلامی بیان کرده است. وی در چندین اظهارنظر عمومی و پست در شبکههای اجتماعی از اعزام ناوگان بزرگ به نزدیکی ایران سخن گفته و هشدار داده که هرگونه اقدام خصمانه ایران با پاسخ “قاطع و سنگین” مواجه خواهد شد.
ترامپ تأکید کرده که نیروهای آمریکایی دستورات محکمی برای اقدام نظامی در صورت تهدید منافع ایالات متحده یا متحدانش دریافت کردهاند. وی همچنین ادعا کرده که تهدیدهایش مانع از اعدام صدهانفر در ایران شده و در صورت ادامه سیاستهای فعلی، ایران باعواقب شدیدی روبرو خواهد شد. این تهدیدها با افزایش کشتارها دراعتراضات خونین ایران همراه بوده است.
آرایش فعلی نظامی ایالات متحده – شامل دو ناو هواپیمابر فعال(آیزنهاور در مدیترانه و لینکلن در دریای عمان)، چندین ناوشکن مجهزبه تاماهاوک، جنگندههای نسل پنجم (F-35 و F-22)، بمبافکنهای پنهانکار احتمالی، سامانههای THAAD و Patriot، و شبکه پایگاههای هوایی پیشرفته – دفاعی یا نمایشی نیست؛ بلکه آرایش عملیاتی کامل برای درگیری چندمحوره است.
این ترکیب نیروها امکان برتری هوایی مطلق، کنترل کامل مسیرهای دریایی (خلیج فارس، تنگه هرمز، دریای عمان و مدیترانه شرقی)، واجرای ضربات مرحلهای دقیق علیه اهداف استراتژیک ایران(تأسیسات هستهای، پایگاههای موشکی، مراکز فرماندهی وزیرساختهای انرژی) را فراهم میکند. زمان پاسخ به تهدیدها به کمتر از چند ساعت کاهش یافته و قابلیت اجرای عملیات “ضربه وفرار” یا “جنگ مرحلهای” وجود دارد.
تهدیدهای مکرر ترامپ، همراه با این آرایش نظامی، نشاندهنده استراتژی فشار حداکثری با گزینه نظامی باز است. هدف نهایی این حضور گسترده، وارد آوردن ضربه سنگین، قاطع و سریع به جمهوری اسلامی برای تضعیف شدید رژیم، قطع زنجیره فرماندهی، و ایجادشرایط برای تغییر رژیم از درون (با حمایت از اعتراضات داخلی یافروپاشی ساختار قدرت) است.
این وضعیت، هرچند ممکن است با هدف اجبار به مذاکره یا تسلیم بیقید و شرط طراحی شده باشد، اما ریسک بالای درگیری مستقیم منطقهای را به همراه دارد. تحولات آتی نیاز به رصد دقیق دارد، اما درحال حاضر، نقشه نظامی آمریکا نشاندهنده آمادگی کامل برای عملیات تهاجمی است، نه صرفاً هشدار یا بازدارندگی.