یادداشت سردبیر/ یارا خاتمی
این یادداشت با یادداشت های پیشین کمی تفاوت دارد، تصورم این است که گفتن از وضعیت معیشت مردم در آستانه نوروز مهمترین و جدی ترین موضوعی است که باید درباره آن صحبت کرد، به طور کلی، نگرانیها پیرامون تورم، قدرت خرید و قیمت کالاها در ایام پایانی سال و آغاز سال نو افزایش یافته است.
لازم است که چند تا نکته را بیان کنیم و این نکات باید در راس همه برنامه ها و کارهای مسوولان و دولتمردان قرار گیرد.
کاهش قدرت خرید و تورم بالا: یکی از مهمترین مسائل مطرح شده، کاهش قابل توجه قدرت خرید مردم است. تورم بالا باعث شده تا با درآمد ثابت، قدرت خرید برای مایحتاج ضروری و غیرضروری، به ویژه در آستانه عید، به شدت افت کند.
رکود در بازارها: با وجود شلوغی ظاهری بازارها به دلیل خرید عید، بسیاری از فروشندگان از رکود واقعی و کاهش تعداد مشتریان خبر میدهند. مردم ترجیح میدهند اولویت خود را به خرید کالاهای اساسی اختصاص دهند و از خریدهای غیرضروری مانند پوشاک، آجیل و شیرینی صرف نظر کنند یا در خرید آنها صرفهجویی کنند.
افزایش قیمت اقلام: قیمت بسیاری از کالاها، از جمله اقلام خوراکی، پوشاک، آجیل و شیرینی، در مقایسه با سالهای گذشته افزایش چشمگیری داشته است. این افزایش قیمتها، توان خرید مردم را محدودتر کرده و گاهی موجب شده تا مردم به خرید کالاهای با کیفیت پایینتر یا قیمت ارزانتر روی بیاورند.
تأثیر نوسانات ارزی: افزایش قیمت ارز، به ویژه دلار، بر قیمت مواد اولیه و نهایی کالاها تأثیر گذاشته و منجر به گرانی بیشتر شده است. این موضوع بر کسبوکارهای مختلف، از جمله قنادیها، فروشندگان پوشاک و میوهفروشان، فشار وارد کرده است.
محدود شدن سبد خرید خانوار: بسیاری از خانوادهها مجبورند هزینههای خود را محدود کنند و اولویت را به خرید اقلام ضروری بدهند. این بدان معناست که دیگر مانند گذشته امکان خرید لباس نو، تهیه آجیل و شیرینی مفصل یا برنامهریزی برای سفرهای نوروزی به راحتی وجود ندارد.
کمرنگ شدن رونق بازار شب عید: برخلاف سنت هر ساله، بازار شب عید در سال جاری با رکود بیشتری مواجه است و بسیاری از کسبوکارها از کاهش چشمگیر فروش خود گلایه دارند.
مقایسه با سالهای گذشته: برخی گزارشها به مقایسه تورم اقلام خوراکی در شب عید امسال و سالهای گذشته پرداختهاند و نشان میدهند که اگرچه تورم وجود داشته، اما شدت آن در برخی دورهها بیشتر یا کمتر بوده است.
به طور کلی، در روزهای نزدیک به عید نوروز، فشار اقتصادی بر مردم افزایش مییابد و بسیاری با دغدغه تأمین نیازهای اساسی و همچنین تهیه مایحتاج شب عید روبرو هستند.
اما این نکته را هم لازم است اضافه کنم که واقعا چه عیدی وقتی این همه هموطن دیگر در میان ما نیستند.