طهمورث شیری، جامعه شناس:
عدم شفافیت و غبارآلود بودن آینده، معمولاً در جوامعی رخ میدهد که در حال گذار هستند و یا آبستن بحرانهای مختلفاند.
جامعه ایران همزمان با بحرانهای اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی روبهروست؛ بحرانهایی که در دهههای گذشته «بهجای مدیریت صحیح، بهصورت طبیعی و بدون هدایت مناسب گسترش یافتهاند.
چشمانداز مبهم آینده، زندگی روزمره مردم را دچار اختلال کرده و پیامدهای مهمی دارد. نخست اینکه سبک زندگی مردم تغییر میکند و افراد برای رهایی از فشار روانی ناشی از نااطمینانی، به دنبال تجربههای جدید میروند. دوم اینکه نوعی حرص و شتاب برای کسب ثروت، منزلت و امنیت فردی شکل میگیرد.
سومین اثر منفی این شرایط، کاهش اعتماد عمومی و سرمایه اجتماعی است؛ وضعیتی که باعث میشود مشارکت اجتماعی کاهش یابد و شکافهای عمیقی بین مردم و حاکمیت ایجاد شود. در چنین شرایطی، مردم مسئولان را فاقد توان مدیریتی لازم میبینند.
مهاجرت نخبگان به بحرانی جدی تبدیل شده و در شرایط کنونی تشدید شده است؛ بحرانی که موجب میشود مدیران ضعیفتری در سیستم حکومتی و اجرایی کشور قرار بگیرند و کیفیت حکمرانی در آینده افت کند.
عدم اطمینان به آینده تأثیرات عمیقی بر ساختار خانوادهها میگذارد و باعث افزایش تنش، درگیریهای درونخانوادگی و کاهش همافزایی بین نسلها میشود.
اعتراضات به دلیل عدم پاسخگویی مناسب از سوی حاکمیت به خشونت کشیده میشود و زمانی که گفتوگو بینتیجه بماند، اعتراض از مطالبهگری به کنش سیاسی و عمل سیاسی تبدیل میشود.
این هشدارها بیش از دو دهه است که مطرح میشوند، اما نادیده گرفته شدهاند و نتیجه میگیرد:
پاسخگو نبودن حاکمیت و ادامهدار بودن شرایط موجود باعث میشود که این بحرانها روزبهروز تشدید شوند و اگر راهحل مشترکی میان حاکمیت و جامعه شکل نگیرد، اعتراضات شدیدتر از گذشته خواهد بود./اقتصادنیوز